Platonizm w metafizyce /ontologii

Źródła, dzieje, aktualność, krytyka

Termin: 2-3 czerwca 2022 r.

Forma konferencji: hybrydowa – stacjonarnie i online

Miejsce: WSZOP ul. Bankowa 8
40-007 Katowice
i platforma Teams

Problematyka konferencji

Platonizm jest jedną z najważniejszych prób rozumienia rzeczywistości, która została ugruntowana w swoich historycznych interpretacjach i przeobraże­niach, ale też jako jedno z podstawowych stanowisk wyjaśniających naturę i istnienie świata, podtrzymywanych aktualnie w filozofii oraz na jej styku z naukami szczegółowymi.

Platonizm w sensie historycznym może oznaczać po pierwsze filozofię samego Platona, po drugie doktrynę platoników, czyli myślicieli, którzy kontynuowali, rozwijali i interpretowali filozofię twórcy Akademii. Warto wspomnieć o współczesnych Platonowi i późniejszych akademikach, jak Eudoksos z Knidos, Speuzyp, Ksenokrates czy Euklides, a dalej przede wszystkim o neoplatonikach doby starożytnej (Plotyn, Porfiriusz, Jamblich, Proklos), myślicielach wczesnego chrześcijaństwa (Orygenes, Grzegorz z Nyssy, Pseudo-Dionizy Areopagita, Augustyn, Eriugena), renesansowych neoplatończykach (Ficino, Pico della Mirandola) czy platonikach z Cambridge (Cudworth, More).

sensie systematycznym platonizm oznacza po pierwsze pewne stanowisko sformułowane już w tzw. „sporze o uniwersalia”, które mówiąc najogólniej stanowi realizm pojęciowy (ante rem) i w tym sensie jest przede wszystkim rozwijany w filozofii matematyki i logiki (Frege, Gödel, Maddy), ale też wśród filozofujących fizyków (Weizsäcker, Penrose) i w ramach różnych interpretacji podnoszących kwestię zależności czy nawet wtórności przedmiotów fizycznych w stosunku do obiektów, struktur czy praw niefizycznych oraz kwestię matematyczności przyrody. Współczesny platonizm może się znacząco różnić od filozofii Platona, zarówno pod względem sposobów istnienia obiektów abstrakcyjnych (transcendentny, immanentny, mentalny, obiektowy, strukturalny), jak i tego, co można do nich zaliczyć (istoty, własności, relacje, obiekty matematyczne, logiczne, typy, zdania, zbiory, wartości logiczne, teorie naukowe, światy możliwe, a nawet postaci fikcyjne).

Po drugie może też oznaczać nurt filozoficzny czy tendencję lub zespół tendencji, którym można przypisywać takie cechy jak przewaga formy oraz ducha nad materią, umysłu czy duszy nad ciałem, jednego nad wielością, stałości nad zmiennością, a priori nad a posteriori, obiektywizmu nad subiektywizmem, uniwersalizmu nad relatywizmem, poznawalności nad sceptycyzmem. Po trzecie wreszcie platonizm oznacza bardziej lub mniej wyraźne nawiązania i wątki platońskie w różnych szkołach i u poszczególnych filozofów, jak szkoła marburska (Cohen, Natorp), Husserl, Whitehead, a nawet można mówić o platonizmie Arystotelesa, Tomasza z Akwinu czy Heideggera.

W sensie historycznym Platon nie musiał być zwolennikiem platonizmu – sam zresztą skrytykował platonizm „miłośników idei” Sofiście i Parmenidesie, a w sensie systematycznym nie musiał przedstawić najbardziej spójnej lub uzasadnionej wersji platonizmu. Można też odrzucać Platonizm (poglądy samego Platona) czy neoplatonizm, a być w jakimś sensie platonikiem (Arystoteles). W historii i współcześnie spotykamy też różne polemiki z określonymi wersjami platonizmu (Natorp) czy w ogóle z platonizmem jako takim (nominaliści, Hume).

Z pewnością w metafizyce  najczęściej dyskutowaną w dziejach a także aktualną propozycją platonizmu jest tzw. „teoria idei”, uzupełniana przez „teorię pryncypiów”, głównie za sprawą szkoły tybingeńskiej (Gaiser, Krämer, Szlezák). Teorie te są podstawą wyjaśniania natury i struktury rzeczywistości, a dalej obiektywności jej poznawania, a także obiektywnego obowiązywania wartości, zasad logicznych czy matematycznych, a w teologii mogą tłumaczyć naturę i „myśli” („Boży konceptualizm”) Absolutu.

W ontologii często dyskutowaną kwestią jest najważniejszy sens bycia, czy jest nim istnienie, istota, tożsamość, prawda. Spór zasadniczo nierozstrzygnięty w ogóle, ale też w stosunku do platonizmu, jak i samej filozofii Platona. W przypadku tej ostatniej zasadniczy sens bycia był również utożsamiany z obecnością, byciem czysto logicznym czy nieobiektowym.

Założenia konferencji

Konferencja ma na celu pokazanie historycznej i aktualnej wagi platonizmu w obrębie metafizyki i ontologii, jego różnego odczytania opierającego się schematycznym czy podręcznikowym ujęciom, jak również jego krytyki i polemiki. Chcemy przyjrzeć się źródłom (przedplatońskim oraz filozofii samego Platona) platonizmu, jego historycznym postaciom i interpretacjom oraz aktualności i krytyce na gruncie metafizyki i ontologii, ale też filozofii matematyki i filozofii przyrody.

Chcemy by konferencja była spotkaniem i wymianą myśli. Nad kwestią, wydaje się, ciągle żywą i istotną, nad tym – mówiąc metaforycznie – co jest „sercem” rzeczywistości, w której żyjemy i którą sami stanowimy. Chcemy w gronie specjalistów poznać i przedyskutować rezultaty badań nad rzeczywistością w kontekście platonizmu, spojrzeć na dzisiejszą myśl z perspektywy platonizmu i na platonizm z perspektywy współczesności.

Konferencja w każdym z dwóch dni podzielona jest na część referatów oraz panel dyskusyjny. Po każdym referacie (20 min.) są przewidziane pytania i dyskusja (10 min.). Panel dyskusyjny kończący każdy dzień konferencji ogniskuje się wokół wybranych tematów (powiązanych z referatami) i stanowi otwartą wymianę myśli, nad ramami której czuwa moderator dyskusji.

Konferencja odbywa się równocześnie fizycznie we WSZOP przy ul. Bankowej 8 w Katowicach, jak i online za pomocą programu Teams. Udział w konferencji może być czynny (referat wraz z publikacją lub sam referat) oraz bierny (z możliwością publikacji).

Patronat merytoryczny

Patronat medialny

Koszty
Udział stacjonarny

Bierny lub z referatem
Bierny lub z referatem + publikacja
Bierny (bez obiadu i mat. konferencyjnych)
60 zł
160 zł
0 zł
Udział online

Bierny lub z referatem
Bierny lub z referatem + publikacja
0 zł
100 zł

Opłata za udział w konferencji obejmuje koszty jej organizacji, materiały konferencyjne, catering w obu dniach konferencji. 

Opłata za publikację obejmuje wydanie papierowej wersji monografii złożonej z artykułów pokonferencyjnych.

Dane do wpłaty:

Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach mBank S.A. O/Katowice:

39 1140 1078 0000 4048 1400 1004

Termin wpłaty: do 5 maja 2022 r.
Można również osobno opłacić publikację artykułu do 30 czerwca 2022 r.

W opisie przelewu proszę podać nazwisko i imię uczestnika oraz skróconą nazwę – Platonizm.

Uczelnia nie jest płatnikiem VAT.

Rejestracja

Aby zarejestrować się na konferencję należy wypełnić formularz zgłoszeniowy

Terminy

Rejestracja uczestników: 29.05.2022 r.

Zgłoszenie referatu: 30.04.2022 r.

Zgłoszenie artykułu: 30.06.2022 r.

Przesłanie artykułu: 15.09.2022 r.

Opłacenie udziału w konferencji: 05.05.2022 r.

Opłacenie publikacji artykułu: 30.06.2022 r.

Kontakt

Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach
ul. Bankowa 8
40-007 Katowice

@:platonizm@wszop.edu.pl

Tel. 505-535-332